در زير يخهای قطب جنوب يکی از اخرين اسرار کره زمين نهفته است دانشمندان حدس ميزنند که ميتوانند در درياچه ووستوک که در زير يک لايه ۴ کيلو متری ضخيم  يخی قطب جنوب قرار دارد اشکال قديمی حيات ۴ ميليون سال پيش را بيابند .يک سر مته داغ شونده  راه را به سوی تاريخ گذشته باز ميکند . درياچه وستوک حدودا ۱۴ هزار کيلومتر مربع وسعت دارد و عمق ان به چندصد متر ميرسد ! اين درياچه از يک ميليون سال پيش تاکنون  به وسيله لايه ضخيم  يخ  که از ان حفاظت ميکند از تاثيرات محيط زمين  مجزا واقع شده است و اين به اين معناست که هر چيزی اعم از موجود زنده و ... که در ان يافت ميشود از دست کم يک ميليون سال پيش به جا مانده است و قطعا انسان را به اسرار ان زمان اگاه خواهد ساخت . کارشناسان علم ژئو فيزيک احتمال ميدهند که به همين دليل در  اب درياچه وستوک و در اعماق ان ميتوانند ارگانيسمهای بسيار کهنی را بيابند که هنوز زنده مانده اند ! شرايط موجود در اعماق اين درياچه  به نظر شرايطی غير زمينی می ايد .( يعنی تاريکی دائمی و برودت بسيار زياد ) علت اين که اب درياچه وستوک منجمد نميشود اين است که فشار اقشار يخی  فوقانی بسيار زياد و۴۰۰ بار بيشتر از فشاری است که در سطح زمين وجود دارد !

اما از انجايی که اخيرا حتی برخی از ميکروبها  در اتشفشانهای اعماق اقيانوسها يافت ميشوند  پژوهشگران اطمينان خاطر دارند که در  درياچه وستوک اشکالی از حيات گذشته را ميتوان کشف کرد  چراکه حدس زده ميشود در عمق اين درياچه چشمه های اب داغ وجود دارند .

برای دسترسی به عمق اين درياچه کارشناسان علم ژئوفيزيک با يک مته داغ شونده کار ميکنند . اين دستگاه از سيلندری ساخته شده است که سر ان به وسيله الکتروسيته گرم ميشود و باکمک نيروی جاذبه زمين اقشار يخی را ذوب کرده و از ميان انها عبور ميکند .  اين دستگاه که cryobot نام دارد و ريشه لغوی ان کلمه kryos به معنی يخ و سرما ميباشد  در نخستين ازمونها موفق بود . هرگونه انجام عمليات تحقيقاتی در اين درياچه بايستی جوانب احتياطی در ان رعايت شود . چراکه با برداشتن قسمتی از يخ برای فرستادن زير دريايی تحقيقاتی اين خطر وجود دارد که ممکن است تعدادی ميکروب به ابهای زير يخ نفوذ کند و باعث الوده شدن محيط اين درياچه شود و حالت بکر فعلی را به مخاطره بياندازد و برای هميشه محيط درياچه را الوده سازد و محاسبات دانشمندان را دچار اشتباه کند به همين دليل فرز کريوبوت  بايد پيش از شروع به کار خود ضد عفونی شود و همچنين نبايد هيچ گونه الودگی از طريق سوراخ حفاری  به درياچه راه يابد .   

 

يکی از شيوه های ساده اين است که کابلهای مخصوص تامين انرژی و انتقال اطلاعات درون کريوبوت جای داده شوند و بلافاصله پس از اين که اين دستگاه از محل حفاری عبور کرده و پايينتر ميرود پشت سر ان قشر يخی دوباره منجمد و بسته شود . از طريق انجماد مجدد حفاری  از بروز خطر ديگری نيز جلوگيری ميشود :

اب درياچه وستوک که به خاطر فشار بيش از حد اقشار فوقانی يخی ميتواند به محض رسيدن کريوبوت  از سوراخ حفاری به خارج فوران کرده و تمامی اين دستگاه را نابود سازد . با منجمد شدن مجدد اين سوراخ از اين خطر جلوگيری ميشود .

دانشمندان قصد دارند پيش از همه  رسوبات موجود در کف درياچه را مورد مطالعه قرار دهند  . اين لايه های رسوبی ميليونها سال قدمت دارند و احتمالا اثرات نمونه های  جالبتر ی از حيات را در خود جای داده اند 

اين زير دريايی مجهز به نور افکن و دوربينهای فيلمبرداری ويدئو است که ميتواند به پژوهش اعماق و برداشتن نمونه از ان و نيز از لايه های رسوبی ان بپردازد 

کارشناسان ۱۴ کشور جهان در حال حاضر برای حل اين مساله تلاش ميکنند . حتی دانشمندان سازمان فضايی ناسا قصد دارند بعدها کريوبوت را به اقمار پوشيده از يخ  پرواز دهند تا از طريق ان اشکال  غير زمينی حيات را مورد مطالعه قرار دهند  ولی قبل از ان بايد اسرار درياچه وستوک  کشف شود و این یکی از عجايب کره زمين محسوب می شود .

 

 

 

نویسنده : سعید کاووسی نیا

 

www.kavosis.blogfa.com